Nöbetçi Eczaneler
ABD’de Stanford Üniversitesi’nden araştırmacılar, insan beyin hücrelerini farelerin beyinlerine yerleştirerek iki tür hücrenin aynı sinir ağı içinde bağlantı kurmasını sağladı. Nature dergisinde yayımlanan araştırmada, insan hücrelerinin zamanla fare beyninin mevcut devrelerine ve omuriliğe bağlandığı gözlemlendi.
İnsan Hücreleri Fare Beyninde Gelişti
Araştırmada öncelikle fareler, beynin dış tabakası olan serebral korteksi neredeyse hiç geliştirmeyecek şekilde genetik olarak tasarlandı. Daha sonra insanlardan alınan deri hücreleri yeniden programlanarak beyin benzeri doku parçalarına dönüştürüldü.
“Organoid” olarak adlandırılan bu hücre toplulukları, farelerin beyinlerine yerleştirildi. Hücreler zaman içinde çoğaldı ve farelerin mevcut beyin devreleriyle bağlantı kurdu. Araştırmacılar birkaç ay sonra insan hücrelerinin fare beyninin dış tabakasına benzer şekilde geliştiğini ve işlev göstermeye başladığını belirledi.
Beyin Hastalıklarının Araştırılmasında Kullanılacak
Çalışmanın temel amacı, insanlarda görülen ancak farelerde aynı şekilde ortaya çıkmayan beyin hastalıklarını daha iyi inceleyebilmek. Araştırmacılar, geliştirilen modelin epilepsi, otizm ve serebral palsi gibi karmaşık hastalıkların araştırılmasına katkı sağlayabileceğini ifade ediyor.
Araştırma ekibi, yaklaşık altı ay sonra fareler üzerinde temel davranış testleri gerçekleştirdi. Stanford Üniversitesi’nden baş araştırmacı Prof. Sergiu Paşca, farelerin büyük ölçüde normal fareler gibi performans gösterdiğini açıkladı. Bilim insanları ayrıca hayvanların “insan gibi düşünen fareler” olmadığını vurguladı.
Çalışmanın bağımsız etik denetimler eşliğinde yürütüldüğü bildirildi. Araştırmacılar, yeni model sayesinde insan beyin fonksiyonlarının bazı yönlerinin daha önce mümkün olmayan biçimde incelenebileceğini belirtiyor.
ÖZDEN KARAKAYA