Türkiye'nin önde gelen kavun üretim merkezleri arasında bulunan ilçede yaklaşık 20 bin dekar alanda, çoğunluğu "on dilim" olmak üzere dört çeşit kavun yetiştiriliyor.

Kızılırmak'tan sulanması ve tuzlu toprağı dolayısıyla lezzetli olan kavun için Kızılırmak Kaymakamlığı öncülüğünde ekim sezonu başlamadan 2025'in mart ayında çalıştay yapılacak. Çalıştay ile kavunun veriminin artırılması, çiftçinin bilinçlendirilmesi ve pazarının genişletilmesi hedefleniyor.

Kızılırmak Kaymakamı Bilal Çitil, AA muhabirine, ilçede kavunun yüz yılı aşkın bir süredir yetiştirildiğini söyledi.

İlçede 4 çeşit kavun yetiştirildiğini ancak yüzde 70 civarında "on dilim" türünün üretildiğini belirten Çitil, "On dilim kavunumuzun özelliği, toprağın tuzlu yapısı, mineralli yapısından gelen bir tat ve lezzeti var. Özellikle rakım, toprağın yapısı, suyun durumuyla alakalı lezzet farklılığı var. On dilim kavunumuzun lifi yok, aroması çok lezzetli, raf ömrü uzun o yüzden tercih ediliyor. Genelde dayanıklı bir kavundur." diye konuştu.

İlçede 400 çiftçi tarafından 20 bin dekar arazide kavun üretimi yapıldığını, kavun yetiştiriciliğinde ilçenin Türkiye'de 7'nci sırada yer aldığını dile getiren Çitil, dekar başı ortalama 3 ton üretim yapıldığı, bunun yüzde 90'ının on dilim kavunu, geri kalan yüzde 10'unun Kırkağaç kavunu olduğunu aktardı.

Çitil, ilçede yaklaşık 54 bin ton on dilim kavunu üretildiğine işaret ederek, "Bizim pazarımız daha çok Ankara'da. Kızılırmak kavunumuzu ve çeltiğimizi dünyaya duyurmak için üniversitemizle birlikte çalıştay planlıyoruz. Bu çalıştayımızı da yaparak ürünlerin tanıtımını planlıyoruz. Bu çalıştayla ürünümüzün verimini artırmak, çiftçimizi bilinçlendirmek ve reklam yaparak pazarımızı genişletmek istiyoruz." ifadelerini kullandı.

– Üretici verimden memnun

Kavun yetiştiricisi Mehmet Uslu da 40 yıldır kavun üretimi yaptığını ifade etti.

İlçede yetiştirilen on dilim kavununun raf ömrünün uzun olduğunu, lezzeti ve lifsiz oluşuyla müşterinin beğenisini topladığını dile getiren Uslu, "Burada yetiştirilen kavunların diğer illerdeki kavunlardan çok farkı var. Buradaki kavunun aroması, tadı başka hiçbir kavunda yok. Başka illerdeki kavunların tadı bizim kavunumuzu tutmaz. Bu kavunların tadı, aroması Kızılırmak Nehri'nin suyuyla sulandığı için daha tatlı oluyor. Bizim toprağımızdan da suyumuzdan da lezzetli oluyor. Bu sene verimimiz de güzel." diye konuştu.

Cengiz Uslu da 30 dekar alanda ata tohumuyla kavun üretimi yaptığını anlattı.

Kızılırmak kavununun lezzet açısından birinci sınıf olduğunun altını çizen Uslu, "Satışlarımız gayet güzel. Raf ömrü iyi olduğu için rağbet görüyor. Kızılırmak ilçemizden günlük yaklaşık 200-300 ton kavun sevkiyatı yapılıyor. Genelde İç Anadolu ve Karadeniz bölgelerine gönderiliyor." dedi.

İlçede yaklaşık 20 bin dekarda yetiştirilen meşhur on dilim kavun ile 35 bin dekar arazide yetiştirilen çeltiğe katma değer kazandırmak ve ilçenin tanıtımına katkı sağlamak için bir çalışma yapıldı.

Kızılırmak Kaymakamlığının girişimiyle özellikle 15 ve 16'ncı yüzyıllarda saray mutfağında hazırlanan kavun dolmasından esinlenilerek hazırlanan yemekte, ilçede yetiştirilen pirinç, kavun ve Kızılırmak'ta avlanan yayın balığı kullanıldı.

Yeni lezzetin adına ise Türkiye'nin pek çok kentinde yapılan "vali kebabı"dan esinlenip "kaymakam dolması" denildi.

Kaymakam dolması, dilimli görüntüsü nedeniyle "on dilim" adı verilen, sert kabuğa sahip kavunun içi boşaltılarak içi, biraz pişirilmiş badem ve kuş üzümlü iç pilavla dolduruluyor, üzerine de yine biraz pişirilen yayın balığının etleri konularak fırınlanıyor. Kavun dilimlerinden kesilerek "kaymakam dolması" ikram ediliyor.

Kaymakam Bilal Çitil, AA muhabirine, saray mutfağında kullanılan kavun dolmasını ilçeye göre yeniden yorumladıklarını söyledi.

İlçede yaklaşık 400 çiftçi tarafından 20 bin dekar alanda kavun üretimi yapıldığını belirten Çitil, "Kavunumuzun ilçemizdeki tarihi yaklaşık 100-150 yıla dayanmaktadır. Pazarımız daha çok Ankara ve meşhur on dilim kavun diye adlandırılıyor. Bu kavundan biz bir ürün ortaya çıkardık." dedi.

– "İsraf olmasın diye kavunumuzun artan kısmıyla da kavun muhallebisi yaptık"

Üründe kullanılan malzemelerin tamamının Kızılırmak ilçesinde yetiştirilmesine dikkati çeken Çitil, "Bu uyarlamada meşhur kavunumuz, içinde meşhur pirincimiz ve ilçemizden geçen Kızılırmak'ta yakalanan yayın balığı var. İçindeki bütün malzemeler ilçemize özgüdür. İsraf olmasın diye kavunumuzun artan kısmıyla da kavun muhallebisi yaptık." diye konuştu.

İlçenin tanınırlığını artırmak için böyle bir girişimde bulunduklarını dile getiren Çitil, şöyle devam etti:

"İlçemizin katma değeri yükselsin diye, özellikle turist çekebilmek için ve biz bir sonraki aşamalarda yayın balığı yakalama organizasyonları düzenleyeceğiz. İlçemizde 2 metreyi bulan yayın balıkları da mevcut. Özellikle Kaymakamlık olarak, şöyle bir projemiz olacak. Vatandaşları ilçemize bekliyoruz, 2 metre ve üzeri yakaladıkları balık için cumhuriyet altını vermeyi taahhüt ediyoruz. Bu şekilde bir kampanyamız olacak. Tabii ki oltayla yakalamaya müsaade ediyoruz, belirli şartlarımız da mevcut."

İlçedeki iki restoranda ve Öğretmenevinde açılacak restoranda vatandaşların kaymakam dolmasını tatma imkanı bulabileceklerini aktaran Çitil, "Bu yayın balıklı olan kavunumuzu yakın zamanda çıkardık, gerçekten ciddi bir rağbet gördü. İlçemizin tanıtımıyla alakalı da rağbet gördü. Lezzeti çok iyi. Vatandaşlarımızı bu lezzeti tatmaya bekliyoruz. İlçemizde yetiştirilen kavunu sadece kavun olarak satmak değil de bu şekilde kavunumuzun daha da fazla reklamını yapmış olduk. Tanıtımına ciddi faydası oldu. Hemşehrilerimizden de olumlu dönüşler aldık." ifadelerini kullandı.