Bakanlığa bağlı ekipler, Ankara'daki bazı işletmelerde vatandaşların fiyat karşılaştırması yapabilmesi ve doğru bilgilendirilmesi amacıyla denetim gerçekleştirdi.

Bu amaçla bir markete giden ekipler, öncelikle ürünlerin üzerinde etiket olup olmadığını kontrol etti. Etiketlerde yönetmelikler gereği bulunması gereken bilgiler incelenirken kasa ile reyon arasında fiyat farkının olup olmadığına yönelik inceleme yapıldı.

Ankara Ticaret İl Müdür Vekili Elif Tan, özellikle temel gıda maddelerine yönelik haksız fiyat artışlarına karşı çalışmalara yoğun şekilde devam ettiklerini söyledi.

Özellikle fahiş fiyat artışlarına ilişkin yoğun denetimler yaptıklarını vurgulayan Tan, şöyle konuştu:

"Temel gıda maddelerinin, geçmiş 3 aya yönelik alış ve satış faturalarını talep ediyoruz. Faturalar üzerinde yapılan incelemelerde haksız fiyat şüphesi oluşan durumları Bakanlığımız bünyesinde kurulan Haksız Fiyat Değerlendirme Kuruluna gönderiyoruz. Kurul tarafından yapılan değerlendirmede fahiş fiyat artışının tespit edilmesi durumunda idari para cezası uygulanıyor."

Fiyat etiketinde bulunması gereken unsurlara ilişkin kontrollerin de yapıldığına işaret eden Tan, ürünün birim ve satış fiyatı, menşesi, eğer menşe Türkiye ise Bakanlıkça belirlenen logo, ürünün fiyat değişim tarihi gibi unsurlara etikette yer verilip verilmediğinin kontrolünün sağlandığını ifade etti.

– Restoranda gramaj bilgisi kontrolü

İncelemeler kapsamında Ankara Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri, bir restoranda döner, iskender ve hamburgerin bulunduğu menülerde gramaj bilgisine yer verilmesi zorunluluğuna ilişkin de denetim yaptı.

Tan, bu ürünlerin satışının yapıldığı kafeterya, restoran ve lokantalarda tarife ve fiyat listelerinde döner ve iskender için pişmiş etin, hamburger için pişmiş köftenin gramaj bilgilerine tarife ve fiyat listesinde yer verilip verilmediğinin incelendiğini belirterek, "Tarife ve fiyat listelerinde eksiklik olduğu durumda tutanak tutarak idari ceza uyguluyoruz." dedi.

AA muhabirinin yaptığı derlemeye göre, ikinci el otomobil satışlarında ilk tescil tarihinden itibaren "6 ay ve 6 bin kilometre" koşulu getiren düzenleme 1 Ocak 2025'te sona eriyor.

Uygulama otomotiv sektöründe spekülatif fiyat artışları ve stokçuluk faaliyetlerini engellemek amacıyla devreye alınmıştı.

Düzenleme kapsamında ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan yetkili satıcılar ve bireyseller, motosiklet, otomobil ve arazi taşıtlarının ilk tescil tarihinden itibaren 6 ay ve 6 bin kilometre geçmedikçe satışını yapamıyor.

Ayrıca, söz konusu taşıtların güncel satış fiyatlarının üzerinde bir fiyattan ilan yoluyla ikinci el satışı da gerçekleştirilemiyor.

Söz konusu düzenlemeyi Ticaret Bakanlığının 6 aya kadar uzatma yetkisi bulunuyor.

Bu kapsamda, ikinci el araç piyasasında fiyat istikrarını sağlamak ve kayıt dışılığı önlemek amacıyla alınan tedbirler, sektör temsilcilerinin desteklediği bir adım olarak öne çıkarken galericiler düzenlemenin yeni yılda uygulanmaması gerektiğini savunuyor.

– "Cezaların kesilmesi, manipülasyonu ortadan kaldırdı"

Motorlu Araç Satıcıları Federasyonu (MASFED) Başkanı Aydın Erkoç, AA muhabirine, 6 ay 6 bin kilometre düzenlemesinin amacının piyasada araçların gerçek değerinin üzerinde satılmasının önüne geçilmek olduğunu söyledi.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın göreve gelmesiyle birtakım tedbirler alındığını anımsatan Erkoç, kendilerinin de bu konuda destek olduklarını bildirdi.

Erkoç, sermaye sahiplerinin bayilerden araçları alıp istedikleri fiyatlara satamaz hale geldiğini belirterek, "İlan sayfalarında araçların gerçek değerinin üzerinde yer almaması, üç araçtan fazlasını alıp bayilerden 10-20 araç alanlar hakkında raporlar tutulması, cezaların kesilmesi, manipülasyonu ve 'köpüğü' ortadan kaldırdı." dedi.

Otomotivden sonra manipülasyon yapanların motosiklet ticaretinde de alım satım gerçekleştirdiğine işaret eden Erkoç, bu araç satışlarında da köpüğün kalktığını dile getirdi.

Erkoç, sermaye sahiplerinin faizlerin yüksek olması dolayısıyla bankalara yöneldiğine dikkati çekerek, "Banka faizleri yüksek olduğu için araçları gidip bayilerden de alamıyorlar. Piyasalar oturdu. Bence 6 ay 6 bin kilometre uygulamasını tekrar uzatmaya gerek yok." diye konuştu.

– "Alınan tedbirleri destekliyoruz"

Yürürlükteki düzenlemelere destek verdiklerini vurgulayan Erkoç, şunları kaydetti:

"Bunların hepsi olması gerekli düzenlemelerdi. Biliyorsunuz, Ticaret Bakanlığı, Türkiye Noterler Birliği ile entegre oldu. Noterlerde alınıp satılan araçlar üçten fazlaysa Ticaret Bakanlığı bunların hepsinin takibini yaptı. Diğer taraftan da Hazine ve Maliye Bakanlığımız ciddi vergi kaybı olduğu için bu işin ticaretini yapanların üzerine gitmeye başladılar ve piyasalar rahatladı. Alınan tedbirleri her zaman destekliyoruz."

Çıkan yönetmelik ve genelgelerin uygulanmasının önemli olduğunu dile getiren Erkoç, motorlu araç satıcılarının yetki belgesi alıp, diğer şartları karşıladıklarını anlattı.

Erkoç, bireysel ya da şirket adına araç alanların vergi ödemediğini savunarak, ilgili yönetmeliklerin uygulanması ve gerekli cezaların verilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

Bakanlık, tüketicilerin doğru bilgilendirilmesi amacıyla döner, iskender ve hamburgerde tarife ve fiyat listelerinde gramaj bilgilerine yer verilmesine ilişkin olarak sektörü temsil eden Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonunu bilgilendirmişti.

Bakanlık, bu bilgilendirmenin ardından, ülke genelinde konuya ilişkin denetimlerini yoğunlaştırdı.

Bu kapsamda Ankara Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri, ana bileşiği et ya da köfte olan döner, iskender ve hamburgerin bulunduğu menülerde gramaj bilgisine yer verilmesi zorunluluğuna ilişkin denetim yaptı.

Denetimlerde, tarife ve fiyat listelerinde bu ürünlerin içeriğindeki et ve köfteye ilişkin gramaj bilgilerine yer verilip verilmediği incelendi. İncelemeler sonucunda uygunsuzluk tespit edilen işletmelere her bir ürün için ayrı ayrı idari yaptırım uygulanacak.

Ekipler, Ankara'daki bazı işletmelerde vatandaşların fiyat karşılaştırması yapabilmesi ve doğru bilgilendirilmesi amacıyla denetim gerçekleştirdi.

Ticari teamülle yerleşmiş satış usulü olarak ağırlığı ölçülerek ve farklı gramajlarda satılan döner ve iskender ile yaygın olarak tercih edilen hamburger özelinde tüketicilerin ekonomik çıkarlarının korunması, doğru ve eksiksiz bilgilendirilmesi için sektörde bu alanda faaliyet gösteren işletmelerin tarife ve fiyat listelerinde ürünlerin ayırıcı özelliği olarak gramaj bilgilerine yer vermesi önem taşıyor.

Avrupa Birliği (AB) finansmanıyla Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen projenin açılışı, bir otelde düzenlenen konferansla gerçekleştirildi. Programa kamu, özel sektör ve ilgili sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı.

Ticaret Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu, burada yaptığı konuşmada, Türkiye ile AB arasındaki ikili ticaretin 210 milyar doları bulduğunu ve birçok alana yayıldığını söyledi.

Türkiye'nin AB'nin 5'inci ticaret ortağı olduğunu dile getiren Tuzcu, "Avrupa Birliği bizim en önemli ihracat pazarımız. AB ile teknik düzenlemelerden dış ticarete ilişkin politikalara kadar birbirimize katkı sağlayan bir sürecin içerisindeyiz. Gümrük Birliği de bunun temeli." dedi.

– "Dijitalleşme tüm dünyada oyun değiştirici hale geldi"

Tuzcu, dijitalleşmenin ise tüm dünyada oyun değiştirici hale geldiğine dikkati çekerek, AB'de olduğu gibi Türkiye'de de e-ticaretin büyüdüğünü ve geçen yıl 500 milyar liranın üzerine çıktığını belirtti.

Türkiye'nin küresel ticaretten daha fazla pay alan e-ticaretle ilgili hızlı aksiyon almak zorunda olduğuna işaret eden Tuzcu, e-ticaretin güvenli ve sürdürülebilir hale gelmesi için çalışmaya devam ettiklerini bildirdi.

Tuzcu, açılışı yapılan proje ile elektronik ticaretin güvenli şekilde büyümesi için önemli bir adım attıklarını dile getirerek, şöyle konuştu:

"Avrupa Birliği desteğiyle mevzuat altyapısını çok etkin şekilde tamamlamış olacağız. Projeyle ürün güvenliğini sağlamak için hem dijital çözümler hem de yenilikçi teknolojilerden faydalanacağız. Mevcut sistemdeki eksiklikleri de dikkate alarak kurumsal kapasitenin geliştirilmesi için Türkiye'deki diğer uygulayıcı kuruluşlara da tecrübe aktarımı yapacağız."

Tuzcu, Bakanlığın elektronik ticaret alanında ürün güvenliğini sağlamak amacıyla hayata geçirilen düzenlemelerinden de bahsetti.

– "Türkiye, yeşil ve ikiz dönüşümde AB standartlarını yakalamaya çalışıyor"

Dışişleri Bakan Yardımcısı ve AB Başkanı Büyükelçi Mehmet Kemal Bozay, Türkiye'nin ürün güvenliği konusunda birçok ülkeye örnek olduğunu ifade etti.

Ürün güvenliğine yönelik hayata geçirilen projelerde sürdürülebilirliğin önemli olduğunu belirten Bozay, Türkiye'nin özellikle yeşil ve ikiz dönüşümde AB ile aynı standartları yakalamaya çalıştığının altını çizdi.

– "Ürün güvenliği ihracatın anahtarı"

Ticaret Bakanlığı Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürü Hakkı Karabörklü, ürün güvenliğinin ihracatın anahtarı, ithalatın da kilidi olduğunu söyledi.

Ürün güvenliğinin, vatandaşın can ve mal güvenliğinin korunması, firmalar arasında da haksız rekabetin önlenmesi açısından önemli olduğunun altını çizen Karabörklü, ürün güvenliği ve standardizasyonun özellikle gelişmiş ülkelerde önemli bir kriter olduğunu vurguladı.

Hazine ve Maliye Bakanlığının ilgili kuruluşu Merkezi Finans ve İhale Birimi Başkanı Barbaros Murat Köse ise birimin kurulduğu günden bu yana yönettiği fon miktarının toplam 3,3 milyar avroya ulaştığını aktardı. Köse, "e-Ticarette Ürün Güvenliği İçin Teknik Destek Projesi" ile tüketicilerin sağlık ve güvenliğinin, AB ürün güvenliği kuralları doğrultusunda geliştirilmesi ve ürün güvenliği alanında Türkiye'nin katılım sürecinin iyileştirilmesinin amaçlandığını kaydetti.

AA muhabirinin derlediği bilgiye göre, Ticaret Bakanlığı ile Türkiye Noterler Birliği işbirliğiyle ikinci el araç alışverişini daha güvenli hale getirmek amacıyla geliştirilen Güvenli Ödeme Sistemi, yarın alıcıları da kapsayacak şekilde herkes için zorunlu hale geliyor.

Sistemle nakit taşıma, sahte para ve satış bedelinin ödenmemesi gibi risklerin ortadan kaldırılması amaçlanırken ikinci el araç piyasasında güven ortamının oluşması öngörülüyor.

Bu kapsamda sistemde, önce satıcı güvenli ödeme sürecini başlatacak, sonra alıcı notere gitmeden önce referans numarasıyla parayı aracı kuruluşa yatıracak. Satışın onaylanmasının ardından güvenli hesapta bekleyen para anında satıcının hesabına geçecek.

– "Uygulama şahıslar arası çıkmış garantili satış işlemi"

MASFED Başkanı Erkoç, AA muhabirine, sistemin motorlu araç satıcıları yönünden değil, şahıslar açısından iyi bir uygulama olduğunu söyledi. Erkoç, "Uygulamayla özellikle internet dolandırıcılığıyla kapora hırsızlığının önüne geçilecek. Sistem, aracı satanın satışını vermemesi, alan kişinin de bedelini ödememesi sebebiyle hayata geçirildi. İnternet sitelerinde bunlarla ilgili yolsuzluklar yapıldığı için şahıslar arası çıkmış garantili satış işlemi diyebiliriz." ifadelerini kullandı.

Erkoç, sistemde şahıslarla ilgili hiçbir sorunun olmadığını belirterek, şöyle konuştu:

"Motorlu araç satıcılarıyla, esnafımızla, tüccarımızla ilgili sıkıntılarımız var. Krediye ulaşımda sıkıntılar yaşanıyor. Örnek veriyorum, sizin 1 milyon liralık araç alma düşünceniz var, 500 bin liralık da bir aracınız var, bu aracınızı takas olarak veriyorsunuz, 200-300 bin lira da nakit ödüyorsunuz. 'Geri kalanı da kredi kartından çekin ya da senet yapın' diyorsunuz. Bunu nasıl bankaya bloke olarak göstereceksiniz? Burada tezata düşüyoruz. Diğer taraftan da her türlü yükümlülüğü yerine getirmiş, mesleki yeterlilik sınavına girmiş, gerekli aşamaları geçmiş ve yetki belgesi almış motorlu araç satıcılarına güvensizlik oluyor."

– "Devletin kaybı her yıl minimum 25 milyar lira"

Türkiye'de 70 bin motorlu araç satıcısı olduğu bilgisini veren Erkoç, "Güvenli Ödeme Sistemi, yetki belgesi olan motorlu araç satıcıları için isteğe bağlı, şahıslar açısından zorunlu olsun." talebinde bulundu.

Sektör olarak, tüketicinin ve esnafın mağdur olmasını, devletin de vergi kaybı yaşamasını istemediklerini vurgulayan Erkoç, şunları kaydetti:

"Türkiye'de her 5 kişinin en az 1'i araç alıp satıyor. Bunu ikinci, üçüncü meslek olarak yapıyor. Bu düzenlemelerle bunun önüne geçilecek. Yılda yaklaşık 9 milyon araç el değiştiriyor. Bu 9 milyon aracın 5 milyonu kayıtsız insanlar tarafından alınıp satılıyor. Devletin bu işten kaybı her yıl minimum 25 milyar lira."

Bakanlık tarafından hazırlanan "Enflasyon Düzeltmesi Uygulayan Şirketlerde Esas Alınacak Finansal Tablolara İlişkin Tebliğ" Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Tebliğ ile 2023 ve sonrasındaki hesap dönemlerinde uygulanacak enflasyon düzeltmesine ilişkin olarak genel kurul ve yönetim organınca esas alınacak finansal tabloların belirlenmesi amaçlandı.

Finansal tablolarını Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından belirlenen muhasebe standartlarına uygun hazırlamak zorunda olan şirketler tarafından kanunun 88'inci maddesine göre hazırlanan enflasyon düzeltmesi uygulanmış finansal tablolar esas alınacak.

Bu kapsam dışında kalan şirketlerde, 2023 yılı hesap dönemine ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun geçici 33'üncü maddesi ile Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 555) hükümleri uyarınca enflasyon düzeltmesi uygulanmış finansal tablolarla enflasyon düzeltmesi uygulanmamış finansal tablolar birlikte dikkate alınacak.

Bu kapsamda, serbest yedek akçelerden ve dağıtılabilir diğer kaynaklardan zarar mahsubu sonrasında kalan değerlerden kar payı dağıtımı yapılması, sermaye artırımı ve azaltımı, birleşme, bölünme, tür değişikliği işlemleri ile sermaye kaybı ve borca batık olma durumlarının tespitinde enflasyon düzeltmesi uygulanmış finansal tablolar esas alınacak. 3. fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla kanun veya şirket sözleşmesine göre net dönem karının esas alındığı; kar ve kazanç payı dağıtımlarında, yedek akçe ayrılmasında, intifa senedi sahiplerine ödeme yapılması ile dönem içerisinde dağıtılmış olan kar payı avansına ilişkin hesaplamalarda enflasyon düzeltmesi uygulanmamış finansal tablolar kullanılacak.

Şirketin sermayesine ilişkin yapılacak değerlendirmelerde, ticaret siciline tescil edilmiş olan sermaye tutarı esas olacak.

Enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan sermaye düzeltmesi olumlu farkları, diğer öz sermaye kalemlerine ilişkin olumlu farklarla bunların dışında kalan iç kaynakların, enflasyon düzeltmesinden kaynaklı zararlar dahil zararlar ve olumsuz farkları aşan kısmı Türk Ticaret Kanununun 462. maddesi kapsamında sermayeye ilave edilebilecek.

Enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan sermaye düzeltmesi olumsuz farklarıyla enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan diğer olumsuz farklar ise genel kurulda alınacak karara istinaden, sermaye azaltımı yoluyla veya olumlu farklar yahut diğer iç kaynaklarla mahsup edilebilecek.

Tebliğ hükümleri uyarınca alınacak kararlarda, şirketin ve kardan pay alacakların vergisel yükümlülüklerine ilişkin ilgili mevzuat hükümleri saklı olacak.

Bakanlığa bağlı ekipler, bayrama sayılı günler kala market denetimlerini sıklaştırdı.

Özellikle temel gıda ve ihtiyaç ürünlerine yönelik etiketlerin incelendiği denetimlerde, ürünlerin etiket ile kasa fiyatı arasında fark bulunup bulunmadığına, etiketlerdeki ürün fiyatının son değişim tarihi ile önceki fiyatına bakıldı. Meyve ve sebze reyonlarında da ürünlerin menşe ve geliş fiyatları, Hal Kayıt Sistemi üzerinden kontrol edildi.

Ankara Ticaret Müdür Vekili Elif Tan, denetimlere ilişkin yaptığı açıklamada, yaklaşan Kurban Bayramı öncesi piyasa denetimlerine yoğun şekilde devam ettiklerini söyledi.

Denetimlerde odaklandıkları noktalara ilişkin bilgi veren Tan, şunları kaydetti:

“Fiyat etiketi denetimlerinde öncelikli olarak ürünün etiketinin bulunup bulunmadığını kontrol ediyoruz. Etikette malın ayırt edici özelliklerinden, üretildiği yer, satış ve birim fiyatı gibi önemli hususları inceliyoruz. Etiket fiyatı ile kasa fiyatının uyumlu olup olmadığının da kontrolünü gerçekleştiriyoruz. Herhangi bir uyumsuzluk durumunda ise her bir uygunsuzluk için 2 bin 200 lira idari yaptırım uyguluyoruz. Denetimlerimize yoğun şekilde devam edeceğiz.”